Prawo własności stanowi jedno z podstawowych praw chronionych konstytucyjnie. Zgodnie z art. 21 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z 1997 r., Rzeczpospolita Polska chroni własność i prawo dziedziczenia.

Zasada ta stanowi punkt wyjścia dla interpretacji przepisów prawa dotyczących nieruchomości oraz wyznacza granice ingerencji państwa w sferę prawa własności.

---

Konstytucyjna ochrona własności

Gwarancje konstytucyjne oznaczają, że:

• ingerencja w prawo własności musi mieć podstawę ustawową,
• powinna być proporcjonalna i uzasadniona interesem publicznym,
• nie może naruszać istoty prawa własności.

Reprezentujemy klientów w sprawach, w których dochodzi do nadmiernej lub nieuzasadnionej ingerencji w prawo własności, w tym w postępowaniach administracyjnych i sądowoadministracyjnych.

---

Ograniczenia w wykonywaniu prawa własności

Prawo własności nie ma charakteru absolutnego i podlega licznym ograniczeniom wynikającym z przepisów prawa.

---

W szczególności doradzamy w zakresie ograniczeń wynikających z:

Planowania przestrzennego i prawa budowlanego

• ustaleń miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego,
• decyzji o warunkach zabudowy,
• przepisów prawa budowlanego regulujących proces inwestycyjny.

Prawa cywilnego – stosunki sąsiedzkie

• immisji (oddziaływań na nieruchomości sąsiednie),
• korzystania z nieruchomości w sposób niezakłócający praw innych właścicieli,
• sporów sąsiedzkich dotyczących granic i korzystania z nieruchomości.

Regulacji szczególnych

Doradzamy w sprawach wynikających z przepisów szczególnych, które w istotny sposób ingerują w prawo własności, w tym:

• prawa geologicznego i górniczego,
• ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych,
• ustawy o ochronie przyrody,
• tzw. specustaw dotyczących inwestycji o znaczeniu publicznym (np. infrastrukturalnych).

Przepisy te mogą wprowadzać daleko idące ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości, w tym obowiązek znoszenia określonych działań lub zakaz podejmowania inwestycji.

---

Wywłaszczenie i odszkodowanie

Konstytucja dopuszcza pozbawienie lub ograniczenie prawa własności wyłącznie na cele publiczne i za słusznym odszkodowaniem.

Zasady te znajdują rozwinięcie w przepisach ustawy o gospodarce nieruchomościami, w szczególności w zakresie:

• wywłaszczenia nieruchomości,
• ustalania wysokości odszkodowania,
• zwrotu wywłaszczonych nieruchomości.

Reprezentujemy klientów w postępowaniach dotyczących:

• ustalenia i dochodzenia odszkodowania,
• kwestionowania decyzji wywłaszczeniowych,
• postępowań o zwrot nieruchomości.

Nasze podejście

Sprawy dotyczące ochrony własności wymagają nie tylko znajomości przepisów, ale także umiejętności ich interpretacji w świetle konstytucyjnych gwarancji.

Każdą sprawę analizujemy indywidualnie, dążąc do skutecznej ochrony praw właściciela oraz ograniczenia negatywnych skutków ingerencji w jego prawo własności.

Zapraszamy do kontaktu w celu omówienia Państwa sprawy i wyboru optymalnej strategii działania.